Krople, okłady, napary – jak złagodzić alergiczne zapalenie spojówek?

Zanieczyszczone środowisko bardzo mocno wpływa na stan Twoich oczu. Zmiana składu powietrza i pyły powodują, że coraz więcej Polaków dołącza do grona alergików. Z każdym rokiem wzrasta liczba osób z atopią. Jednym z jej objawów jest alergiczne zapalenie spojówek. Jak je rozpoznać i leczyć?

Sezonowe alergiczne zapalenie spojówek to najczęstsza choroba oczu. Wynika to z tego, że spojówka jest śluzówką najłatwiej dostępną dla czynników zewnętrznych. Oko chroni organizm i wyłapuje alergeny, dlatego właśnie w śluzówce pojawia się reakcja alergiczna w postaci zapalenia spojówek.

Czym jest alergiczne zapalenie spojówek?

Alergiczne zapalenie spojówek najczęściej towarzyszy alergii na pyłki roślin. Wczesne symptomy, które występują do 20 minut od kontaktu ze szkodliwym alergenem, charakteryzują się obfitym łzawieniem. Objawy późne pojawiają się po 6 godzinach. Rozpoznasz je po obfitym łzawieniu, ale też obrzęku, swędzeniu i pieczeniu oczu.

Kiedy cierpisz na zapalenie spojówek, Twoje oczy są silnie zaczerwienione, przekrwione, a powieki obrzękłe. Łzawienie prowadzi do nadwrażliwości na dotyk i bodźce świetlne, więc zmagasz się ze światłowstrętem. Niestety, alergicznemu zapaleniu spojówek może towarzyszyć, napadowy, migrenowy ból głowy i podwyższona temperatura ciała. Ten ostatni objaw może się u Ciebie pojawić zwłaszcza w sytuacji, kiedy masz alergię na pyłki.

Alergiczne zapalenie spojówek – jakie są jego rodzaje?

Istnieją różne rodzaje chorób oczu o podłożu alergicznym. Pytanie brzmi: jak możesz je rozróżnić? Oto 5 najbardziej popularnych rodzajów zapalenia spojówek, z którymi możesz się spotkać:

Postać ostra

Postać ostra charakteryzuje się nagłym, bardzo silnym obrzękiem powieki i spojówki. Wywołuje ją duża ilość alergenu, który dostał się do oka. Choroba często występuje u małych dzieci, które bawią się na trawie lub ze zwierzętami domowymi. Czasem jest reakcją na obecność kurzu domowego. W większości przypadków zanika w krótkim czasie po przerwaniu kontaktu z alergenem.

Nieżyt wiosenny

Nieżyt wiosenny jest chorobą, która występuje od wczesnej wiosny. Wywołują ją pyłki drzew, kwiatów i traw. Jeśli nie ustępuje, może przejść w atopowe zapalenie spojówek. Jako że pojawia się często, kiedy na zewnątrz wciąż zalega śnieg, towarzyszy mu duża wrażliwość na światło.

Atopowe zapalenie spojówek

Atopowe zapalenie spojówek cechuje się świądem o różnym stopniu nasilenia. Często towarzyszy mu znaczny obrzęk zmienionych zapalnie powiek, obfity śluz i pieczenie oczu. Gdy dochodzi do zajęcia rogówki, do objawów dołącza światłowstręt i zaburzenia widzenia.

Całoroczne zapalenie spojówek

Całoroczne zapalenie spojówek to choroba, która najczęściej dotyka najmłodszych pacjentów. Powoduje w spojówce wytworzenie się nadreaktywności na bodźce, takie jak dym tytoniowy lub węglowy, formaldehyd albo substancje lotne.

Polekowe zapalenie spojówek

Polekowe zapalenie spojówek ma głównie postać reakcji kontaktowej. Wywołują je maści, krople, kremy czy kosmetyki. Bywa efektem reakcji natychmiastowej, np. przy ukąszeniu owadów. Częstą przyczyną są także same leki i dodatki do substancji leczniczych, np. konserwanty.

Jak złagodzić alergiczne zapalenie spojówek? Praktyczne porady

  1. Do minimum ogranicz kontakt ze szkodliwym alergenem! To podstawowa zasada postępowania profilaktycznego i leczniczego w alergii.
  2. Koniecznie skonsultuj się z lekarzem. Nawet wtedy gdy dolegliwości nie utrudniają codzienności, wydają się być łagodne i przemijające, mogą być sygnałem, pogarszania się stanu zdrowia.
  3. W przypadku uczulenia na pyłki roślin, poznaj kalendarz pylenia roślin. Dzięki temu, w porozumieniu z lekarzem, odpowiednio wcześnie zaczniesz przyjmować lek antyhistaminowy.
  4. Noś okulary przeciwsłoneczne w okresie słonecznej i wietrznej pogody, ale też w domu, gdy objawy są szczególnie silne.
  5. Skróć czas przebywania na powietrzu podczas słonecznych i wietrznych dni w okresach nasilonego kwitnienia szkodliwych pyłków.
  6. Zwróć uwagę na bezpośredni kontakt z roślinami, np. podczas pobytu w ogrodzie lub w kwiaciarni. Wiele roślin wydziela szkodliwe substancje, które poprzez pocieranie oczu mogą się dostać do worka spojówkowego i wywołać dolegliwości chorobowe.
  7. W okresach pylenia unikaj jazdy samochodem z otwartymi oknami. Dodatkowo staraj się nie uprawiać sportów na świeżym powietrzu.
  8. W przypadku uczulenia na roztocze kurzu domowego, usuń dywany, zasłony, stare książek, a także dbaj o to, aby w domu było czysto. Postaraj się, aby chory nie uczestniczył w domowych porządkach.
  9. Ogranicz kontakt ze zwierzętami i ptakami i pamiętaj o częstym myciu rąk.
  10. Unikaj przebywania w pomieszczeniach z klimatyzacją.
  11. Korzystaj ostrożnie z  perfum i kosmetyków do pielęgnacji włosów.
  12. Unikaj kontaktu z dymem papierosowym.
  13. Często przemywaj oczy solą fizjologiczną lub chłodną, przegotowaną wodą.
  14. Stosuj okłady ze schłodzonej, przegotowanej wody lub okłady z lodu, dla zmniejszenia obrzęku i swędzenia i pieczenia oczu.

Nie polecam stosowania okładów z ziół, szczególnie osobom uczulonym na pyłki roślin. Taki okład zamiast pomóc, może Ci bardzo zaszkodzić. Nie stosuj na własną rękę domowych sposobów leczenia. Lepiej nie eksperymentować z okiem. To ważny i bardzo delikatny narząd zmysłu. Kiedy dzieje się coś niepokojącego, koniecznie zasięgnij porady lekarza.

Jak wygląda leczenie u alergologa?

Lekarz powinien zalecić zastosowanie miejscowych leków, które złagodzą objawy zapalenia. Zwykle mają postać wygodnych w stosowaniu kropli. Działają szybko, jednak powinno się je stosować tylko doraźnie. Zawierają konserwanty, które przy dłuższym kontakcie z okiem mogą je podrażnić.

Dodatkowo, lekarz może zalecić krótkoterminowe leczenie doraźne. Zwykle będzie oparte o stosowanie leków, które obkurczają naczynia krwionośne w oku. Podaje się je celem szybkiego opanowania pieczenia, łzawienia i obrzęku. Stosuje się je nie dłużej niż 4 dni. Oprócz tego lekarz często zaleca stosowanie kortykosteroidów miejscowych. Czas ich podawanie również nie powinno przekroczyć kilku dni. W przypadku bardzo ciężkich zmian, alergolog wypisze receptę na preparat złożony ze steroidu i antybiotyku.

Na zakończenie chciałabym podkreślić, że zawsze, jeśli tylko zaistnieje jakikolwiek problem z oczami, należy kontaktować się z lekarzem okulistą i podać informacje o istniejącej alergii.

Powiązane artykuły

Absolwentka wydziału pedagogiki specjalnej Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, pedagog leczniczy. Doktorantka i długoletni pracownik naukowo-dydaktyczny na Wydziale Nauk o Zdrowiu Collegium Medicum UJ w Krakowie. Przez 40 lat pracy zawodowej związana ze środowiskiem pacjentów chorych na schorzenia alergiczne i astmę. Wieloletni prezes Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom Chorym na Astmę i Alergię. W roku 1996 nagrodzona przez dzieci Orderem Uśmiechu. Swoją specjalistyczną wiedzę oraz bogate doświadczenia, jako matki i babci alergików, która sama od dzieciństwa walczyła z tym schorzeniem, zawarła w projekcie autorskim „Program opieki nad dzieckiem alergicznym”, który realizowany jest w gabinecie terapii alergologicznej w Krakowie.