Eozynofile – co musisz o nich wiedzieć?

Eozynofile to komórki, które pełnią bardzo ważną rolę w organizmie. Czy wiesz, jaką pełnią rolę? Jaka powinna być ich norma? Co robić, gdy jest ich za dużo? W artykule wyjaśniamy, czym są i za co odpowiadają eozynofile.

Eozynofile – co to jest?

Eozynofile to rodzaj komórek układu odpornościowego naszego organizmu. Należą do białych krwinek (leukocytów), które są składnikiem krwi. Nazywamy je inaczej granulocytami kwasochłonnymi bądź  –  w skrócie  –  EOS.

Nazwa eozynofile wzięła się od barwnika – eozyny – o czerwono-ceglastej barwie. Eozynofile powstają w szpiku kostnym, a następnie krążą we krwi i tkankach. Liczba tych komórek we krwi jest kilkanaście razy niższa niż w tkankach.

Eozynofile – norma

To, czy eozynofile są niskie czy wysokie, lekarz sprawdza, zlecając morfologię krwi z rozmazem. Przed oznaczeniem poziomu eozynofilów (czyli mówiąc potocznie badaniem ich ilości), poinformuj lekarza o tym, jakie leki przyjmujesz i czy w ostatnim czasie nie przechodziłeś jakiejś infekcji. Jest to bardzo ważne, ponieważ wiele leków – w tym antybiotyki czy popularna aspiryna – wpływa na ich liczbę w organizmie.

Eozynofile stanową 1-5% wszystkich białych krwinek. Aby poznać ich poziom oznacza się bezwzględną wartość eozynofilów – norma to ok. 50-400/mikrolitr krwi. Co istotne, poziom eozynofilów zmienia się wraz z porą dnia (rano jest ich mniej, a wieczorem więcej), wiekiem czy działaniem środowiska zewnętrznego.

Czy wiesz, że…?

Wśród 80% osób z alergicznym nieżytem nosa ( ANN ) można stwierdzić eozynofile w wymazie z nosa? Eozynofile, jak i substancje przez nie wydzielane, są obecne w wydzielinie z nosa nawet wtedy, gdy chory na ANN nie odczuwa żadnych objawów.

Eozynofile podwyższone – przyczyny

EOS to bardzo ważne komórki, które wpływają na układ odpornościowy człowieka. Co ciekawe, posiadają enzym histaminazę. Rozkłada on histaminę, czyli substancję odpowiedzialną za większość dokuczliwych objawów związanych z alergią.

Najczęstsze przyczyny podwyższonych eozynofilów to :

  • choroby alergiczne (astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, pokrzywka),
  • zakażenie pasożytnicze (bąblowica, tasiemczyca, toksokaroza),
  • choroby płuc (astma, eozynofilowe zapalenie płuc),
  • zaburzenia układu pokarmowego (zapalne choroby jelit, eozynofilowe zapalenie przełyku).

Zdarza się, że przyczyną eozynofilów podwyższonych jest uogólnione zapalenie naczyń albo choroba nowotworowa, takie jak przewlekła białaczka szpikowa czy chłoniak. Eozynofilia (czyli zbyt duża liczba tych komórek) we krwi obwodowej świadczy z dużą pewnością o tym, że w całym organizmie i w wielu tkankach jest ich po prostu za dużo. Twój lekarz powinien poszukać przyczyny tego stanu rzeczy.

Eozynofile – niski poziom

Obniżony poziom EOS zdarza się zdecydowanie rzadziej. Często przyczyną eozynopenii (czyli zbyt mały ich poziom) jest nadmiar hormonów, zwłaszcza glikokortykosteroidów. Taka sytuacja może powstać u osób, które przez długi czas były leczone sterydami doustnie w dużych dawkach. Nadmiar hormonów powodujących niskie eozynofile może wynikać też z zaburzeń pracy niektórych narządów, np. kory nadnerczy. Inną przyczyną eozynopenii jest przewlekły stres bądź poważne zakażenie bakteryjne.

Organizm dobrze wie, co robi

W ludzkim organizmie jest wiele mechanizmów, które dbają o to, aby panowała w nim harmonia. Jednym z tych mechanizmów jest tzw. zaprogramowana śmierć komórki, czyli apoptoza. Pozwala wyrównać liczbę komórek (w tym eozynofilów) do optymalnego dla człowieka poziomu. Eozynofile po wykonaniu swojego zadania, czyli np. walki z pasożytami czy łagodzeniu alergii, powinny być usunięte i ulec apoptozie.

Czasami jednak dochodzi do sytuacji, że apoptozy nie ma i eozynofilów jest coraz więcej. Dochodzi do zaburzenia równowagi w organizmie i komórki, które miały nas chronić – szkodzą nam. Dlatego tak ważne jest oznaczanie ich poziomu, aby sprawdzać, czy ich poziom jest w normie.

Powiązane artykuły

Lekarz Aleksandra Łata
Absolwentka Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Od października 2017 roku odbywa staż lekarski w SPSK1 we Wrocławiu. Szczególnie zainteresowana alergologią oraz otolaryngologią, swoją wiedzę od kilku lat poszerza na licznych konferencjach i zjazdach naukowych w całej Polsce, również organizowanych przez Polskie Towarzystwo Alergologiczne. Pasjonatka diagnostyki ultrasonograficznej oraz najnowszych terapii lekowych. Aktywny sportowiec reprezentujący Dolnośląską Izbę Lekarską.