Ach, ta soja! Uczulenie, które zmusza do picia… mleka

Soja stała się w ostatnich miesiącach często spotykanym towarem na półkach sklepowych. Wszystko dzięki popularności weganizmu. Niestety, wiele osób nie może korzystać z tego warzywa strączkowego, ponieważ ma na nie uczulenie. Jak objawia się alergia na soję i czy można ją złagodzić?

Alergia na soję – przyczyny

Alergia na soję występuje jako alergia pokarmowa i jako reakcja krzyżowa alergii na pyłki brzozy. W soi znajdują się różne części składowe białek (proteiny) – to one uczulają. Głównymi alergenami są „Gly m 4”, „Gly m 5” i „Gly m 6”.

Alergeny najczęściej znajdują się w dojrzałych, niegotowanych ziarnach soi, w mleku sojowym, jogurcie, płatkach, tofu i białku sojowym w proszku. Uważa się, że dzieci, u których stwierdzono alergię pokarmową na mleko krowie, są potencjalnie narażone również na alergię na soję.

Dwie twarze uczulenia na soję – pierwotna i wtórna

Z postacią pierwotną mamy do czynienia, gdy nadwrażliwość układu pokarmowego rozwinie się tuż po spożyciu produktów sojowych. U osoby uczulonej już jednorazowe spożycie może spowodować reakcję alergiczną, która objawia się biegunką, nudnościami, wymiotami lub pogorszeniem wyglądu skóry. W skrajnych przypadkach może dojść również do wstrząsu anafilaktycznego.

Postać pierwotna najczęściej dotyka niemowlęta i małe dzieci, które z powodu alergii na mleko krowie przyjmują produkty zastępujące mleko na bazie soi.

Z kolei o wtórnej alergii mówimy w przypadku tzw. reakcji krzyżowej na pyłki. Białko sojowe „Gly m 4” odznacza się dużym chemicznym podobieństwem do wywołującego alergię białka pyłku brzozy. „Gly m 4” jest termostabilne i dopiero po czterech godzinach gotowania przestaje być wykrywalne.

U alergików na pyłki brzozy reakcja alergiczna może wystąpić już podczas pierwszego spożycia produktu sojowego, ponieważ uczulenie nie jest wywołane przez produkt sojowy, tylko przez pyłek. Reakcja alergiczna dotyka pacjenta całkowicie nieoczekiwane.

Alergia na białka soi – objawy

Objawy alergii na soję są podobne do innych alergii pokarmowych. Pojawia się pieczenie w ustach, podrażnienia gardła, zaczerwienienie i obrzęk języka, drętwienie i obrzęk warg, a nawet  obrzęk krtani, co może doprowadzić do duszności. Chory może odczuwać również mdłości i pieczenie języka, a na jego skórze pojawia się pokrzywka, swędzący obrzęk skóry czy ogólny obrzęk twarzy. U alergików na pyłki brzozy w okresie pylenia objawy mogą się nasilić.

Rozpoznanie alergii na soję

Wykrycie alergii na soję jest trudne, gdyż nie istnieją specjalistyczne testy alergologiczne, które mogłyby jednoznacznie wskazać na tę chorobę. Testy skórne z wykorzystaniem soi jako alergenu służą raczej jako czynnik wykluczający alergię na soję niż element potwierdzający jej obecność. Jeśli chcesz mieć pewność, wykonaj testy prowokacyjne.

Polegają one na wyeliminowaniu z diety wszystkich produktów zawierających soję aż do całkowitego ustąpienia objawów alergicznych – a następnie ponownym spożyciu niedozwolonego produktu. Jeśli organizm zareaguje w sposób obronny, będzie to znaczyło, że masz alergię na soję.

Leczenie alergii na soję

Nie istnieją środki farmakologiczne, których przyjmowanie łagodziłoby objawy alergii na soję. Najlepszą metodą leczenia tego typu alergii jest całkowite wyeliminowanie z diety produktu, który jest przyczyną reakcji alergicznej. Zdarza się jednak, że osoby z alergią na soję mogą spożywać ten produkt, jeśli zmienią dany preparat sojowy na inny. Wynika to z faktu, że reakcja alergiczna spowodowana jest właściwościami fizykochemicznymi danego preparatu, nie zaś samą soją.

Powiązane artykuły